Zgodnie zatem z przepisem art. 31 § 1 KRO z chwil? zawarcia ma??e?stwa powstaje mi?dzy ma??onkami z mocy ustawy wspólno?? maj?tkowa (wspólno?? ustawowa) obejmuj?ca przedmioty maj?tkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje ma??onków lub przez jednego z nich (maj?tek wspólny). Przedmioty maj?tkowe nieobj?te wspólno?ci? ustawow? nale?? do maj?tku osobistego ka?dego z ma??onków.
Do maj?tku wspólnego nale?? w szczególno?ci:
1) pobrane wynagrodzenie za prac? i dochody z innej dzia?alno?ci zarobkowej ka?dego z ma??onków;
2) dochody z maj?tku wspólnego, jak równie? z maj?tku osobistego ka?dego z ma??onków;
3) ?rodki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego ka?dego z ma??onków;
4) kwoty sk?adek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 pa?dziernika 1998 r. o systemie ubezpiecze? spo?ecznych (Dz.U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585, ze zm.)
5) pieni?dze zgromadzone na lokatach w banku czy rachunku bankowym tzw. koncie
Do maj?tku osobistego ka?dego z ma??onków nale??:
1) przedmioty maj?tkowe nabyte przed powstaniem wspólno?ci ustawowej;
2) przedmioty maj?tkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowizn?, chyba ?e spadkodawca lub darczy?ca inaczej postanowi?;
3) prawa maj?tkowe wynikaj?ce ze wspólno?ci ??cznej podlegaj?cej odr?bnym przepisom;
4) przedmioty maj?tkowe s?u??ce wy??cznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z ma??onków;
5) prawa niezbywalne, które mog? przys?ugiwa? tylko jednej osobie;
6) przedmioty uzyskane z tytu?u odszkodowania za uszkodzenie cia?a lub wywo?anie rozstroju zdrowia albo z tytu?u zado??uczynienia za doznan? krzywd?; nie dotyczy to jednak renty nale?nej poszkodowanemu ma??onkowi z powodu ca?kowitej lub cz??ciowej utraty zdolno?ci do pracy zarobkowej albo z powodu zwi?kszenia si? jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przysz?o??;
7) wierzytelno?ci z tytu?u wynagrodzenia za prac? lub z tytu?u innej dzia?alno?ci zarobkowej jednego z ma??onków;
8) przedmioty maj?tkowe uzyskane z tytu?u nagrody za osobiste osi?gni?cia jednego z ma??onków;
9) prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa w?asno?ci przemys?owej oraz inne prawa twórcy;
10) przedmioty maj?tkowe nabyte w zamian za sk?adniki maj?tku osobistego, chyba ?e przepis szczególny stanowi inaczej.
Na podstawie przepisu art. 567 § 3 KPC do post?powania o podzia? maj?tku wspólnego po ustaniu wspólno?ci maj?tkowej mi?dzy ma??onkami, stosuje si? odpowiednio przepisy o dziale spadku, tj. art. 680– 689 KPC
W post?powaniu o podzia? maj?tku s?d ustala sk?ad i warto?? maj?tku podlegaj?cego podzia?owi ( art. 684 KPC). S?d nie jest jednak zobowi?zany do prowadzenia dochodze? w celu ustalenia sk?adników maj?tku wspólnego.
Sk?ad maj?tku wspólnego ustala si? wed?ug stanu na dzie? ustania wspólno?ci, przy czym podzia?owi podlegaj? tylko te sk?adniki, które istniej? w czasie orzekania o podziale. Podzia?owi podlegaj? tylko aktywa maj?tkowe. Warto?? sk?adników podlegaj?cych podzia?owi ustala si? wed?ug stanu na dzie? ustania wspólno?ci i wed?ug cen obowi?zuj?cych w chwili zamkni?cia rozprawy (post. SN z 18.10.2002 r., V CZ 129/02).
W tym miejscu poczyni? nale?y kilka uwag na temat mo?liwo?ci zaliczenia do maj?tku wspólnego stron tych sk?adników maj?tkowych, które nie istniej? na dat? orzekania przez S?d. Podzia?owi – co do zasady – powinny podlega? tylko te sk?adniki które istniej? w chwili orzekania. Mimo tak sformu?owanej zasady – w doktrynie i orzecznictwie dopuszcza si? od niej wyj?tek. Je?eli bowiem przed podzia?em jedno z ma??onków doprowadzi do rozmy?lnego zniszczenia lub wyzbycia si? okre?lonych sk?adników maj?tku wspólnego ze szkod? dla rodziny, to przy ustalaniu masy podzia?u, warto?? uszczuplonego maj?tku powinna mie? wp?yw na rozliczenie pieni??ne mi?dzy podmiotami tego maj?tku albo na ustalenie nierównych udzia?ów w maj?tku wspólnym (tak: uzasadnienie uchwa?y SN z 19 maja 1989 roku, III CZP 52/89 OSNCP 1990, nr 4-5 poz. 60). li?, ?e w sk?ad maj?tku wspólnego stron wchodzi te? kwota 43.889,84 stanowi?ca równowarto?? 11.369,54 dolarów ameryka?skich.
W post?powaniu o podzia? maj?tku podlegaj? równie? rozliczeniu nak?ady z maj?tku wspólnego ma??onków na maj?tek osobisty jednego z nich. Z mocy art. 45 § 1 KRO ka?dy z ma??onków powinien zwróci? nak?ady i wydatki poczynione z maj?tku wspólnego na jego maj?tek osobisty, z wyj?tkiem wydatków i nak?adów koniecznych na przedmioty przynosz?ce dochód. Wierzytelno?? z tytu?u tych nak?adów i wydatków s?d uwzgl?dnia nawet w razie braku wniosków w tym zakresie. W uchwale SN z 21.2.2008 r. (III CZP 148/07) stwierdzono, ?e w sprawie o podzia? maj?tku wspólnego s?d ustala warto?? nak?adów poczynionych z maj?tku wspólnego na maj?tek osobisty jednego z ma??onków bez wzgl?du na inicjatyw? dowodow? uczestników post?powania.
Odmiennie kszta?tuje si? sytuacja uczestnika, który domaga si? zwrotu nak?adów i wydatków poniesionych z maj?tku osobistego ma??onka na maj?tek wspólny. Artyku? 45 § 1 zd. 2 KRO wskazuje, ?e ka?dy z ma??onków „mo?e ??da?” zwrotu tych?e nale?no?ci. ??danie to powinno by? zg?oszone w formie pisemnego wniosku zawieraj?cego zarówno okre?lenie wysoko?ci ??danej kwoty, jak i przytoczenie okoliczno?ci faktycznych uzasadniaj?cych ??danie. W odniesieniu do ??dania rozliczenia nak?adów dokonanych z maj?tku odr?bnego (osobistego) na maj?tek wspólny ma??onków konieczne jest nie tylko zg?oszenie takiego wniosku przed s?dem pierwszej instancji, ale tak?e dok?adne okre?lenie jego zakresu, zgodnie z wymaganiami okre?lonym w art. 187 § 1 pkt 1 w zw. z art. 13 § 2 KPC (postanowienie S?du Najwy?szego – Izba Cywilna z 2013-01-24, V CSK 132/12 O.: www.sn.pl). Zg?aszaj?cy takie ??danie (a nie s?d) obowi?zany jest je udowodni? zgodnie z ogólnymi regu?ami obowi?zuj?cymi w post?powaniu cywilnym ( art. 6 KC, art. 232 KPC).
Podzia? maj?tku wspólnego przeprowadza si? na podstawie odpowiednio stosowanych przepisów art. 211 i 212 KC S?d zwi?zany jest w pierwszej kolejno?ci ??daniem dokonania podzia?u maj?tku wspólnego przez jego fizyczny podzia? polegaj?cy na przyznaniu uczestnikom post?powania okre?lonych przedmiotów wchodz?cych w jego sk?ad. W razie braku zgodnego wniosku, o sposobie podzia?u decyduje z urz?du s?d. W celu ustalenia niezb?dnych okoliczno?ci faktycznych co do optymalnego sposobu podzia?u maj?tku wspólnego s?d powinien przeprowadzi? odpowiednie post?powanie dowodowe z urz?du niezale?nie od twierdze? i wniosków dowodowych stron (postanowienie S?du Najwy?szego z dnia 9 wrze?nia 2011 r., I CSK 674/10).
Stosownie do przepisu art. 212 § 3 KC, je?eli ustalone zosta?y dop?aty lub sp?aty, s?d oznaczy termin i sposób ich uiszczenia, wysoko?? i termin uiszczenia odsetek, a w razie potrzeby tak?e sposób ich zabezpieczenia. W razie roz?o?enia dop?at i sp?at na raty terminy ich uiszczenia nie mog? ??cznie przekracza? lat dziesi?ciu. W wypadkach zas?uguj?cych na szczególne uwzgl?dnienie s?d na wniosek d?u?nika mo?e odroczy? termin zap?aty rat ju? wymagalnych. Postanowienie s?du przyznaj?ce wspóln? rzecz jednemu z uczestników post?powania, a drugiemu sp?aty, zarówno wydane w post?powaniu o zniesienie wspó?w?asno?ci, jak i wydane w post?powaniu o podzia? maj?tku wspólnego po ustaniu wspólno?ci maj?tkowej mi?dzy ma??onkami, ma charakter konstytutywny ( art. 624 oraz art. 567 § 3 w zwi?zku z art. 688). Terminy sp?aty ustalone przez s?d, o których mowa w przepisie art. 212 § 3 KC, powinny zatem przypada? na okres po uprawomocnieniu si? postanowienia zas?dzaj?cego sp?aty (postanowienie SN z dnia 19 wrze?nia 2002 r., II CK 21/02). Oznaczenie sposobu i terminu uiszczenia sp?at powinno by? dokonane przez s?d z urz?du (postanowienie S?du Najwy?szego z dnia 11 marca 1974 r., III CRN 2/74).
W literaturze wskazano, ?e miarodajna dla ustalenia przynale?no?ci danego prawa do maj?tku wspólnego jest chwila ustania wspólno?ci. Podzia?em mog? by? bowiem obj?te te przedmioty, które w chwili ustania wspólno?ci wchodzi?y w sk?ad maj?tku wspólnego ma??onków, a które nadal znajduj? si? w tej masie podlegaj?cej podzia?owi. St?d te? miarodajna jest chwila dokonywania podzia?u maj?tku tak J. S. P., (w:) (…) prawa rodzinnego i opieku?czego, O. 1985, s. 495, który wskazuje te? na orzeczenie SN z dnia 18 sierpnia 1958 r., OSPiKA 1960, nr 1, poz. 2. Wskaza? jednak?e nale?y, ?e pogl?d ten musi uwzgl?dnia? rachunkowo warto?? tych przedmiotów, które zosta?y zbyte przez jedno z ma??onków ze szkod? dla drugiego w czasie ju? po ustaniu wspólno?ci ustawowej tak te? J. S. P., (w:) (…) prawa rodzinnego i opieku?czego, O. 1985, s. 495.
Zasad? jest, ?e warto?? obj?tych podzia?em praw maj?tkowych okre?la si? wed?ug cen rynkowych, tzn. uzyskiwanych w uczciwym obrocie, a wi?c z wy??czeniem cen spekulacyjnych albo uzyskiwanych przy drastycznym wykorzystaniu przymusowego po?o?enia nabywcy (vide: teza VIII wytycznych w uchwale SN z dnia 30 listopada 1974 r. III CZP 1/74, nadal aktualna). Warto?? maj?tku ustala si? wed?ug stanu z chwili ustania wspólno?ci maj?tkowej, a wed?ug cen z chwili dokonywania podzia?u.
W ramach podzia?u maj?tku wspólnego w ?aden sposób nie mo?na uwzgl?dni? tych sk?adników maj?tku, które wskutek dzia?ania jednego z ma??onków zosta?y utracone b?d? zniszczone jeszcze w trakcie trwania wspólno?ci ustawowej, albo ju? po jej ustaniu. Je?li bowiem jedno z ma??onków doprowadzi do rozmy?lnego zniszczenia lub wyzbycia si? okre?lonych sk?adników maj?tku wspólnego ze szkod? dla rodziny, to przy ustaleniu masy podzia?u warto?? uszczuplonego maj?tku powinna mie? wp?yw na rozliczenie pieni??ne mi?dzy podmiotami tego maj?tku albo na ustalenie nierównych udzia?ów ma??onków w maj?tku wspólnym (zob. uzasadnienie uchwa?y S?du Najwy?szego z dnia 19 maja 1989 r., III CZP 52/89, OSNCP 1990/4-5/60).
Nieuzasadnione zbycie lub roztrwonienie sk?adników maj?tku wspólnego uprawnia drugiego z ma??onków do dochodzenia roszczenia odszkodowawczego na podstawie art. 415 KC, które obejmowa? mo?e nie tylko powsta?? strat?, ale równie? utracone korzy?ci. Rozliczenie tego roszczenia w ramach post?powania o podzia? maj?tku wspólnego przeprowadzi? mo?na przez doliczenie do warto?ci maj?tku wspólnego kwoty, któr? jeden z ma??onków zobowi?zany jest zwróci?, a nast?pnie zaliczenie jej na udzia? ma??onka zobowi?zanego do zwrotu (tak S?d Najwy?szy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 17 kwietnia 2000 r., V CKN 25/00).
Szczególn? sytuacj? uzasadniaj?ce dokonanie takiego rozliczenie jest samowolne rozporz?dzenie ?rodkami zgromadzonymi na rachunku bankowym bez zgody drugiego z ma??onka. W takiej sytuacji ma??onek mo?e zwolni? si? od odpowiedzialno?ci odszkodowawczej, je?eli wyka?e, ?e ?rodki te przeznaczy? na w?asne, usprawiedliwione potrzeby zwi?zane z utrzymaniem (tak S?d Najwy?szy w uzasadnieniu postanowienia z dnia 2 pa?dziernika 2008 r., II CSK 203/08), b?d? na bie??ce koszty utrzymania rodziny (por. uzasadnienie postanowienia S?du Najwy?szego z dnia 21 marca 1977 r., III CRN 31/77, OSNC 1977/12/243; uzasadnienie postanowienia S?du Najwy?szego z dnia 4 listopada 1999 r., II CKN 523/98).
W przepisie art. 43 § 1 KRO ustawodawca wprowadzi? zasad? równych udzia?ów ma??onków w maj?tku wspólnym. Dotyczy ona nie tylko sytuacji w chwili zniesienia wspólno?ci, ale ponadto wskazuje, ?e ma??onkowie w czasie trwania wspólno?ci tworz? maj?tek wspólny, do którego maj? równe uprawnienia, maj?ce w czasie trwania wspólno?ci nierozdzielny charakter.
W judykaturze wskazuje si? na zasad? równych udzia?ów w odniesieniu do czasu po ustaniu wspólno?ci; jak wskaza? S?d Najwy?szy w postanowieniu z dnia 28 kwietnia 1972 r., III CRN 626/71, : „Przepis art. 43 KRO ustanawia zasad?, ?e po ustaniu wspólno?ci ustawowej oboje ma??onkowie maj? równe udzia?y w maj?tku, który by? ni? obj?ty. Taka zasada odpowiada normalnemu uk?adowi stosunków wzajemnych w ma??e?stwie”, a maj?tek wspólny „jest z regu?y owocem wspólnym stara? obojga ma??onków, niezale?nie od tego, w jakiej postaci starania te przejawiaj? si?”. S?d Najwy?szy wskaza? tak?e, ?e ma??onkowie maj? z chwil? ustania wspólno?ci „równe udzia?y w maj?tku wspólnym, stanowi?cym ich dorobek, niezale?nie od tego, w jakim stopniu ka?dy z nich przyczyni? si? do jego powstania” (postanowienie SN z dnia 24 pa?dziernika 1996 r., II CKU 10/96, Prok. i Pr. – dodatek 1997, nr 2, poz. 33).
Zasada równo?ci udzia?ów w maj?tku wspólnym mo?e zosta? z wa?nych powodów zmodyfikowana przez wskazanie, i? udzia? jednego z ma??onków jest wi?kszy ni? drugiego. Jak jednak podkre?la SN, odej?cie od zasady równo?ci udzia?ów mo?liwe jest jedynie wtedy, gdy ma??onek, przeciwko któremu skierowane jest ??danie, w sposób ra??cy i uporczywy nie przyczynia si? do powi?kszania maj?tku wspólnego stosownie do swych si? i mo?liwo?ci zarobkowych. Nie w ka?dym zatem przypadku istnienia ró?nicy w przyczynianiu si? do powi?kszenia maj?tku wspólnego art. 43 § 2 KRO powinien by? zastosowany (por. postanowienie SN z dnia 26 listopada 1973 r., III CRN 227/73, OSNCP 1974, nr 11, poz. 189; postanowienie SN z dnia 30 listopada 1972 r., III CRN 235/72, OSNCP 1973, nr 10, poz. 174).
Przepis art. 43 § 2 KRO wskazuje dwie przes?anki ustalenia nierównych udzia?ów, które musz? wyst?pi? ??cznie, a mianowicie wa?ne powody oraz ró?ny stopie? przyczynienia si? ka?dego z ma??onków do powstania maj?tku wspólnego (postanowienie SN z dnia 21 listopada 2002 r., III CKN 1018/00).
Wa?ne powody dotycz? oceny, kwalifikacji zachowania drugiego ma??onka oraz spowodowanych przez niego takich stanów rzeczy, które stanowi? przyczyn? ni?szej warto?ci maj?tku wspólnego ni? ta, która wyst?pi?aby, gdyby post?powa? w?a?ciwie. Chodzi tutaj przede wszystkim o nieprawid?owe, ra??ce lub uporczywe nieprzyczynianie si? do zwi?kszania maj?tku wspólnego, pomimo posiadanych mo?liwo?ci zdrowotnych i zarobkowych. Z drugiej jednak strony nieprawid?owe post?powanie polega? mo?e na ra??cym i odbiegaj?cym od obiektywnych wzorców braku staranno?ci o zachowanie istniej?cej ju? substancji maj?tku wspólnego. Nie stanowi? jednak wa?nych powodów okoliczno?ci niezale?ne od ma??onka i przez niego niezawinione, w szczególno?ci zwi?zane z nauk?, chorob? czy bezrobociem (M. Sychowicz (w:) K. Piasecki (red.), Kodeks, 2006, s. 232).
S?d Najwy?szy w postanowieniu z dnia 27 czerwca 2003 r., IV CKN 278/01, OSNC 2004, nr 9, poz. 146, wskaza?, ?e „u podstaw art. 43 § 2 KRO le?y za?o?enie, ?e tylko w ma??e?stwie prawid?owo funkcjonuj?cym usprawiedliwione s? równe udzia?y w maj?tku wspólnym, pomimo ?e ma??onkowie przyczyniali si? do jego powstania w ró?nym stopniu. Opiera si? ono na wi?zach osobistych i gospodarczych mi?dzy ma??onkami oraz na obowi?zku wzajemnej pomocy. To za?o?enie odpada jednak, gdy ma??onek ra??co lub uporczywie narusza? swe obowi?zki wobec rodziny b?d? doprowadzi? do zawinionego rozk?adu po?ycia, cho?by znalaz? on wyraz tylko w separacji faktycznej, a do rozwodu nie dosz?o”. Trafnie wskazuje tak?e SN, ?e „kwestia winy nie jest wi?c bez znaczenia przy ocenie «wa?nych powodów», dlatego przyjmuje si?, ?e art. 43 § 2 KRO nie powinien dzia?a? na niekorzy?? ma??onka, któremu nie mo?na przypisa? winy”. W doktrynie zauwa?ono jednak, ?e wina nie przes?dza o istnieniu wa?nych powodów (M. Sychowicz (w:) K. Piasecki (red.), Kodeks, 2006, s. 231).
Przepis art. 43 KRO stanowi tak?e podstaw? do przyj?cia domniemania równego przyczynienia si? obojga ma??onków do powstania maj?tku wspólnego. W zwi?zku z tym na ma??onku wnosz?cym o ustalenie nierównych udzia?ów spoczywa ci??ar dowodu, ?e stopie? jego przyczynienia si? by? wi?kszy. Dowód dotycz?cy ró?nego stopnia przyczynienia si? dotyczy przede wszystkim skutku post?powania ma??onków i nie mo?e ogranicza? si? do wykazania tylko zbyt niskiej staranno?ci o powi?kszanie maj?tku.
Omawiana tutaj, druga ze wskazanych przes?anek dotyczy bowiem stanu rzeczy, a nie kwalifikacji zachowania ma??onka (które obj?te s? pierwsz? przes?ank?), aczkolwiek ten stan rzeczy stanowi? musi skutek tego zachowania. Naganne zachowanie ma??onka mo?e bowiem niekiedy nie doprowadzi? jednak do niekorzystnych nast?pstw maj?tkowych.
W tym ?wietle nale?y ustosunkowa? si? do pogl?du S?du Najwy?szego wyra?onego w postanowieniu z dnia 30 listopada 1972 r., III CRN 235/72, OSNCP 1973, nr 10, poz. 174, ?e: „Je?eli ma??onek w sposób ra??cy lub uporczywie, pomimo posiadanych si? oraz mo?liwo?ci zarobkowych, nie przyczynia si? odpowiednio do tych mo?liwo?ci do powstania maj?tku wspólnego, drugi ma??onek mo?e ??da?, aby ustalenie udzia?ów w maj?tku wspólnym nast?pi?o z uwzgl?dnieniem stopnia, w którym ka?dy z ma??onków przyczyni? si? do powstania tego maj?tku”. Podzielaj?c pogl?d S?du, nale?y jednak zauwa?y?, ?e okoliczno?? nieprzyczyniania si? do powi?kszania maj?tku wspólnego nie jest nigdy sama w sobie wystarczaj?ca, poniewa? konieczne jest ponadto wyst?pienie skutku w postaci braku równego przyczynienia si? do powstania maj?tku wspólnego. Ra??ce lub uporczywie nieprzyczynianie si? stanowi w istocie „wa?ny powód”, czyli pierwsz? przes?ank? ustalenia nierównych udzia?ów.
Sprawa s?dowa opracowana przez Kancelari? nr 1
Uczestnik post?powania twierdzi?, ?e pieni?dze zgromadzona na lokacie w banku (…) w kwocie 360.030,71 z? stanowi? jego maj?tek odr?bny, gdy? pochodz? one m.in. z darowizny otrzymanej od rodziców, która mia?a pokry? koszty zwi?zane z jego leczeniem. S?d uzna? powy?sze zeznania uczestnika za niewiarygodne, mimo ?e tak? wersj? wydarze? potwierdzi? w swoich zeznaniach jego ojczym – S. M.. Zwróci? w tym miejscu nale?y uwag?, ?e ?wiadek jest osob? blisko zwi?zan? z K. K. (1), w zwi?zku z czym jego o?wiadczenia sk?adane na potwierdzenie wywodów uczestnika nale?a?o uzna? za maj?ce nisk? moc dowodow?, a dodatkowo zosta?y ocenione przez S?d meriti jako niewiarygodne. Jak podniesiono w uzasadnieniu zaskar?onego orzeczenia, nie zosta?y przedstawione ?adne dokumenty dotycz?ce faktu przekazywania ww. pieni?dzy. Brak w zgromadzonym materiale dowodów wyp?at przez ?wiadka wskazywanych kwot. Niewiarygodne z punktu widzenia do?wiadczenia ?yciowego i zasad logiki by?o twierdzenie, ?e wp?at kwot po 5-6 tys. miesi?cznie przez kilka lat ?wiadek przekazywa? osobi?cie z pieni?dzy przechowywanych w domu. Je?li bowiem pieni?dze pochodzi? mia?y ze zgromadzonych oszcz?dno?ci, to w?tpliwo?? musia?o budzi? przekazywanie ich co miesi?c zamiast jednorazowo, je?li natomiast pochodzi? mia?y z uzyskiwanych na bie??co dochodów, to zeznania by?y niewiarygodne z tej przyczyny, ?e ?wiadek przesta? pracowa? ju? w X r. i w tym?e roku zmar?a jego ?ona. W?tpliwo?ci budzi? musia?y tak?e twierdzenia, i? pieni?dze zosta?y ?wiadkowi oddane przez uczestnika w gotówce (200.000 z?) któr? wp?aci? do banku zamiast przelewem bankowym, skoro kwota by?a bardzo znaczna, a ?wiadek dysponowa? rachunkiem bankowym i nie przedstawiono do akt sprawy dowodu dokonania takiej operacji. W tym miejscu nale?y wskaza?, ?e do ustalenia powy?szych okoliczno?ci zgodnie ze stanowiskiem uczestnika nie by?y wystarczaj?ce tak?e zeznania M. K. (2), która wskaza?a, ?e o finansowaniu leczenia uczestnika dowiedzia?a si? bezpo?rednio od niego, co niew?tpliwie obni?a warto?? dowodow? jej o?wiadcze? .
Nie potwierdzi?y si? tak?e, zdaniem S?du I instancji, twierdzenia uczestnika dotycz?ce pochodzenia ?rodków zgromadzonych przez niego w (…). Z przed?o?onych w sprawie dokumentów nie wynika?o, ?e przedmiotowy rachunek bankowy zasili?y ?rodki z lokat nale??cych do jego zmar?ej siostry. Okoliczno?? ta nie wynika przede wszystkim z informacji banku, w którym znajdowa?y si? przedmiotowe lokaty, a warto?? tych?e lokat by?a niewspó?miernie niska do ?rodków zgromadzonych przez uczestnika na rachunku w (…).
Twierdzenia uczestnika o ca?kowitym rozdziale kont utracie zaufania do ?ony z powody odmowy sfinansowania jego operacji i konieczno?ci niesienia mu pomocy finansowej przez rodziców by?y niewiarygodne w ?wietle obiektywnych dowodów z historii rachunków bankowych, z których wynika?o, ?e po tej dacie ma??onkowie dalej podejmowali wspólne inwestycje. I tak wnioskodawczyni i uczestnik za?o?yli w (…) Banku S.A. w P. Konto Oszcz?dno?ciowe o nr (…)i umow? o prowadzenie terminowego wk?adu oszcz?dno?ciowego nr (…) na kwot? 13.881,79 z?, której zamkni?cia dokona? uczestnik w kwocie 14.088,27 z? i. przelali ?rodki w wysoko?ci 33.000 z? ze wspólnych lokat za?o?onych w (…) Bank S.A. na rachunek wnioskodawczyni.
Powy?sze wskazywa?o na fakt, ?e okoliczno?ci dotycz?ce pochodzenia ?rodków pieni??nych zgromadzonych na ww. lokatach zosta?y wymy?lone przez uczestnika na potrzeby niniejszego post?powania i nie znajduj? potwierdzenia w rzeczywisto?ci.
Za nieudowodnione S?d uzna? twierdzenia uczestnika dotycz?ce istnienia i zaw?aszczenia przez powódk? kwoty 300.000 z? stanowi?cej wspólne oszcz?dno?ci, które mia?y zosta? przeznaczone na zakup dzia?ki i wybudowanie domku nad jeziorem. Fakt dysponowania przez ma??onków ww. kwot? we wskazanym okresie nie zosta? w ?aden sposób wykazany. Zwróci? nale?y uwag?, ?e kwest? t? w swoich zeznaniach porusza?a córka stron – M. K. (2). Trudno jednak przyj?? by posiada?a ww. informacje z w?asnych obserwacji. W tym czasie by?a bowiem 14- letnim dzieckiem, a zatem w?tpliwe jest, by szczegó?owo wtajemniczano j? w finansowe sprawy rodziny.
S?d tak?e zwróci? uwag?, ?e twierdzenia uczestnika w powy?szym zakresie pojawi?y si? w sprawie dopiero wówczas, gdy w korespondencji nades?anej banków ujawnione zosta?o istnienie w jego dyspozycji lokaty w znacznej kwocie w (…). S?d zaznaczy?, ?e okoliczno?? istnienia oszcz?dno?ci ww. wysoko?ci nie wynika?a z informacji uzyskanych z banków, do których S?d zwróci? si? na wniosek wnioskodawczyni i uczestnika. Wr?cz przeciwnie dokumenty przes?ane przez liczne banki da?y podstawy do wniosku, ?e to uczestnik w tajemnicy przed wnioskodawczyni? gromadzi? ?rodki na rachunkach, do których wnioskodawczyni nie mia?a dost?pu, a które uczestnik wyp?aci? w toku sprawy o rozwód wytoczonej przez wnioskodawczyni? i po dor?czeniu mu pozwu w tej?e sprawie, podczas gdy wnioskodawczyni zgromadzi?a ?rodki na lokacie w Banku (…), której historia jest bardzo czytelna i obejmuje ?rodki w kwocie 25.000 z?, przelane przez wnioskodawczyni? z jej rachunku w (…) Banku, a któr? to lokat? wnioskodawczyni zg?osi?a do podzia?u ju? we wniosku oraz w (…) Banku (…) S.A, któr? ostatecznie równie? ujawni?a sama wnioskodawczyni. Dlatego te? S?d odmówi? wiarygodno?ci twierdzeniom uczestnika i w konsekwencji nie uwzgl?dni? przedmiotowej kwoty w rozliczeniach wspólnego maj?tku ma??onków.
Uczestnik ??daj?c okre?lenia nierównych udzia?ów w maj?tku wspólnym wskazywa? na szereg faktów wskazuj?cych na rozrzutno?? wnioskodawczyni. Twierdzi?, ?e wnioskodawczyni dokonywa?a wp?at na rzecz A. T., swojego ojca L. B., siostrzenicy P. P. (1), szwagra R. P. oraz innych osób, regulowa?a nale?no?ci w ZUS i US w ró?nych kwotach na rzecz swojej siostry U. P.. Podniós? tak?e, ?e przekazywa?a ona pieni?dze zupe?nie nieznanym mu osobom jak K. H., W. W., D. K.. Wnioskodawczyni potwierdzi?a, ?e dokonywa?a wskazywanych przez uczestnika przelewów, jednak?e czyni?a to bez szkody dla maj?tku wspólnego. Jej stanowisko zosta?o potwierdzone zeznaniami ?wiadków. Jej ojciec L. B. wskazywa?, ?e wnioskodawczyni wykonywa?a rozliczenia wynikaj?ce z prowadzonej przez niego dzia?alno?ci gospodarczej, przy czym ?rodki na ten cel jej wcze?niej przekazywa? w gotówce. W ocenie S?du Rejonowego zeznania ?wiadka w tym zakresie by?y wiarygodne, bowiem jak wynika?o z innych dowodów, w tym zezna? samego uczestnika, wnioskodawczyni maj?c wiedz? praktyczn? w sprawach ksi?gowych i bankowych, pomaga?a cz?onkom rodziny i znajomym (min prowadzi?a sprawy ksi?gowe uczestnika). L. B. potwierdzi? tak?e, ?e za po?rednictwem konta wnioskodawczyni regulowane by?y zobowi?zania rodziny P., która przebywa na sta?e w K.. Z zezna? A. T. i B. M. wynika?o z kolei, ?e przelewy dokonywane na ich rzecz zwi?zane by?y z kole?e?sk? pomoc? i wszystkie te wydatki zosta?y z E. K. rozliczone. Szczegó?owe i przekonuj?ce zeznania w tym zakresie z?o?y?a tak?e sama wnioskodawczyni. Podnosi?a ona, ?e kwestionowane przez uczestnika operacje finansowe zwi?zane by?y z okoliczno?ciami o których zeznawali ww. ?wiadkowie oraz dotyczy?y rozlicze? z tytu?u najmu, op?at za studia, czy te? kole?e?skiej przys?ugi polegaj?cej na wp?acie mandatu w imieniu kolegi, który przekaza? wnioskodawczyni ?rodki na ten cel, chc?c unikn?? d?ugiej kolejki w banku.
Przede wszystkim, jak wskaza? sam uczestnik przekazywane kwoty po 5-6 tysi?cy z?otych miesi?cznie, przez, pocz?tkowo rodziców, a po ?mierci matki, wy??cznie ojczyma, mia?y stanowi? wsparcie finansowe dla uczestnika w zwi?zku z planowan? operacj? ortopedyczn? i konieczn? pó?niejsz? rehabilitacj?. Po pierwsze, nie wydaje si? by ówczesna sytuacja finansowa ma??onków K. wymaga?a jakiegokolwiek wsparcia (?wiadcz? o tym niezbicie informacje o posiadanych wówczas lokatach dostarczone w niniejszej sprawie przez banki), po drugie za? ca?kowicie nieracjonalne jest wyja?nienie uczestnika, potwierdzone zeznaniami S. M., by kwoty te by?y przekazywane w ratach i to trzykrotnie przewy?szaj?cych wysoko?? emerytury darczy?cy. Je?eli, jak twierdzi uczestnik i powo?any przez niego ?wiadek, ?rodki te pochodzi?y z oszcz?dno?ci zgromadzonych przez rodziców przez wiele lat pracy, to niezrozumia?e jest ich przechowywanie w gotówce w domu, a nie ulokowanie na bezpiecznych lokatach czy rachunkach bankowych. Nie ma te? racjonalnego wyja?nienia przyczyny przekazywania tych kwot przez okres prawie 10 lat w ratach, zamiast darowania tej kwoty jednorazowo i to dopiero w momencie zaistnienia celu na który mia?y by? przeznaczone tj. operacji i rehabilitacji. Z twierdze? uczestnika mo?na wyprowadzi? wniosek, ?e przez okres lat 10, otrzymywa? on od ojczyma kwoty znacznie przekraczaj?ce jego bie??ce dochody, które uczestnik, maj?cy swoje dochody z pracy i to na kilku etatach, skrupulatnie gromadzi? na swoich rachunkach bankowych i to z okre?lonym zyskiem, a nast?pnie zwróci? ojcu kwot? ok.180.000z? bez jej wykorzystania. Nie sposób uzna? takie wyja?nienia za logiczne i w konsekwencji za wiarygodne. W sytuacji faktycznej ch?ci pomocy ojczyma, wystarczy?aby jego deklaracja, ?e w przypadku konieczno?ci wsparcia finansowego uczyni to w momencie, gdy zaistnieje taka potrzeba.
Post?powanie dowodowe nie potwierdzi?o te? stanowiska uczestnika dotycz?cego pozosta?ej cz??ci kwoty wyp?aconej po zlikwidowaniu lokaty w Banku (…). Kwota 150.000z?, co by?o niesporne w sprawie, stanowi?a maj?tek wspólny wnioskodawczyni i uczestnika post?powania. Nie podlega?aby jednak podzia?owi w niniejszym post?powaniu, gdyby zosta?a faktycznie darowana córce przez oboje rodziców. Tej wersji zdarze? wnioskodawczyni jednak z ca?? stanowczo?ci? nie zaakceptowa?a – jednoznacznie podnios?a, ?e nie mia?a wiedzy o jakimkolwiek przekazaniu tej kwoty córce. Nie?cis?o?ci w zeznaniach M. K. (2), które zosta?y wykazane przez S?d I instancji i nale?ycie ocenione, pozwalaj? stwierdzi?, ?e w istocie nie dosz?o do darowizny na jej rzecz, a na pewno nie za zgod? matki. Brak tej zgody czyni (nawet gdyby uzna?, ?e dosz?o do darowizny – co nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym przy jego w?a?ciwej ocenie) dzia?anie uczestnika bezprawnym i powoduje konieczno?? rozliczenia przez S?d tej kwoty w podziale maj?tku.
Uczestnik nie wykaza? te?, by kwota 57.000z? pobrana przez niego z rachunku Banku (…), stanowi?a spadek po siostrze i tym samym maj?tek osobisty nie podlegaj?cy podzia?owi. W zasadzie poza swoimi zeznaniami, uczestnik nie zg?osi? ?adnych dowodów na t? okoliczno??. Argument, ?e by? upowa?niony przez siostr? do dokonywania operacji bankowych na jej rachunku, nie przes?dza o nabyciu ?rodków tam zgromadzonych w drodze dziedziczenia. Uczestnik nawet nie wskaza? w jakiej dacie zmar?a siostra, w jakim banku posiada?a rachunek oraz w jakiej dacie dokona? ewentualnego przelewu z jej konta na swój rachunek (równie? ze wskazaniem banku). Przedstawienie tych informacji pozwoli?oby S?dowi na ewentualn? weryfikacj? twierdze? uczestnika, a jemu na ich uwiarygodnienie. Uczestnik nie sprosta? jednak obowi?zkowi wykazania tych okoliczno?ci, co ma prze?o?enie na obj?cie orzeczeniem równie? i tej kwoty.
Za nieprawdziwe S?d Rejonowy uzna? twierdzenia uczestnika oraz ?wiadka M. K. (2) dotycz?ce faktu przekazania jej kwoty 150.000 z? za porozumieniem z wnioskodawczyni?. Zwróci? nale?y uwag?, ?e stanowisko uczestnika prezentowane w toku przes?uchania dotycz?ce szczegó?owych okoliczno?ci przekazania ww. kwoty jest w pe?ni zgodne z zeznaniami ?wiadka w tym zakresie poza jednym aczkolwiek istotnym szczegó?em. Uczestnik twierdzi?, ?e przyniós? pieni?dze córce w r?kach, tymczasem M. K. (2) wskazywa?a, ?e otrzyma?a je w du?ej kopercie. Ró?nica ta ma zasadnicze znaczenie. Przy szczegó?owo?ci relacji obydwu tych osób dotycz?cych przedmiotowego zdarzenia nie sposób przyj??, ?e ten akurat szczegó? obj?ty by? przypadkowym b??dem wynikaj?cym z nieprawid?owej percepcji czy niepami?ci. W ocenie S?du rozbie?no?? ta wskazuje, ze tre?? zezna? uczestnika i jego córki zosta? wcze?niej ustalona, lecz nie we wszystkich szczegó?ach. Dodatkowo nale?y zauwa?y?, ?e pozytywnie zweryfikowa? powy?sze twierdzenia móg? dowód wp?aty ww. kwoty na konto, co ?wiadek pono? uczyni?a. Takiego dokumentu jednak?e nie przed?o?ono do akt sprawy. Niezrozumia?e tak?e by?y wyja?niania ?wiadka, która z jednej strony wskazywa?a, ?e udzielona jej darowizna obj?ta by?a zgod? wnioskodawczyni, z drugiej za? twierdzi?a, ?e nie podzi?kowa?a za nie matce, bo traktowa?a j? jako otrzyman? wy??cznie od ojca, ani nie rozmawia?a o niej z wnioskodawczyni?. Dodatkowo podwa?a? musia? wiarygodno?? obu zezna? fakt, ?e uczestnik wyp?aty ?rodków dokona? ju?. w toku sprawy o rozwód i mia? je przechowywa? w domu a? do grudnia, kiedy to wedle relacji uczestnika i ?wiadka mia?a miejsce darowizna kwoty 150.000 z?, podobnie jak trzymanie gotówki w domu przez obdarowan? przez 4 miesi?ce, podczas gdy uprzednio uczestnik z powodzeniem i du?ym zyskiem pomna?a? ?rodki na lokatach bankowych.
W zakresie ustalenie nierównych udzia?ów w maj?tku wspólnym, S?d Rejonowy stwierdzi?, ?e relacje pomi?dzy ma??onkami b?d?ce pochodn? przyj?tego w ramach zwi?zku ma??e?skiego podzia?u ról posiada?y swoiste cechy. Model rodziny przez nich przyj?ty opiera? si? na ustalonym podziale obowi?zków. Z uwagi na wi?ksze mo?liwo?ci zarobkowe na uczestniku w wi?kszym stopniu winien spoczywa? ci??ar zapewnienia materialnego bytu rodziny, cho? niew?tpliwie wnioskodawczyni przez ca?y okres ma??e?stwa pracowa?a zawodowo, dodatkowo pomagaj?c uczestnikowi w prowadzonej dzia?alno?ci gospodarczej poprzez prowadzenie ksi?gowo?ci. Jak wynika?o ze zgromadzonych dowodów to wnioskodawczyni ze swojego wynagrodzenia pokrywa?a bie??ce potrzeby rodziny, na które uczestnik przekazywa? jej po 500 z? miesi?cznie, pozosta?e swoje dochody gromadz?c na w?asnym koncie czy lokatach oszcz?dno?ciowych. Nie potwierdzi?y si? jednocze?nie twierdzenia uczestnika o rozrzutno?ci wnioskodawczyni. Z zezna? osób sk?adaj?cych zeznania w niniejszej sprawie, nawet tych nieprzychylnych wnioskodawczyni, nie wynika?o by trwoni?a ona maj?tek wspólny. Wskazywa?y one tak?e, ?e byli ma??onkowie zgodnie dzielili si? obowi?zkami zwi?zanymi z utrzymaniem domu czy wychowaniem dziecka. Z pewno?ci? o rozrzutno?ci wnioskodawczyni nie ?wiadczy?y sporadyczne spotkania z kole?ankami, czy kilkakrotne wyjazdy z kole?ankami na weekend nad morze, w okresie, gdy mi?dzy ma??onkami po?ycie nie uk?ada?o si? w?a?ciwie, zw?aszcza, ?e zarzuty co do finansowania tych?e wyjazdów wy??cznie przez wnioskodawczyni? nie zosta?y dowiedzione.
Z uwagi na powy?sze S?d uzna? za dalece nieuzasadnione poczynanie ustale? ró?nicuj?cych u?amkow? warto?? wk?adów ma??onków w maj?tku dorobkowym, co skutkowa?o oddaleniem tego wniosku. Aby w przedstawionym stanie faktycznym mo?liwym sta?o si? ustalenie nierównych udzia?ów ma??onków, zachowaniu wnioskodawczyni winno si? przypisa? przymiot uporczywo?ci w niedochowywaniu swoich obowi?zków w sposób ra??cy, zwa?ywszy oczywi?cie na dysponowane przez ni? si?y i mo?liwo?ci zarobkowe.
Dalej na poczet udzia?u uczestnika S?d zaliczy? pobrane przez niego ?rodki z likwidacji lokaty w Banku (…) w W. w kwocie 360.030,71 z? i z rachunku w Banku (…) S.A. We W. w kwocie 57.000 z? powi?kszone o odsetki w kwocie 44.504,27 z?. Poniewa? przyznane uczestnikowi sk?adniki maj?tku mia?y znacznie wi?ksz? warto?? od przyznanego wnioskodawczyni mieszkania, a kwoty pobrane przez uczestnika w gotówce od pozosta?ych zgromadzonych przez ma??onków ?rodków pieni??nych, pozosta?e lokaty istniej?ce na dat? dokonywania orzekania przez S?d, nale?a?o przyzna? wnioskodawczyni. Dotyczy?o to lokaty zgromadzonej w (…) Banku (…) S.A we W. w kwocie 7.772,12 z? i lokaty w Banku (…) w W. w kwocie 37.709,80 z?.
Ponadto na poczet udzia?u wnioskodawczyni S?d zaliczy? ?rodki posiadane na dat? ustania wspólno?ci na rachunkach bankowych b?d?cych w jej dyspozycji w (…) Banku S.A. W W., tj. kwoty 828,21 z?, 998,12 z?, 1890,58 z? i w (…) S.A. w W. w kwocie 849,09 z?, za? na poczet udzia?u uczestnika ?rodki posiadane przez niego na dat? ustania wspólno?ci na jego rachunku bankowym w Banku (…) S.A. we W. w kwocie 12.990,58 z?.
W zwi?zku z powy?szym w punkcie III postanowienia przyzna? wnioskodawczyni E. K. sk?adniki wymienione w punktach 3, 26-28, 31-34 o ??cznej warto?ci 191.519,19 z?, natomiast uczestnikowi K. K. (1) sk?adniki wymienione w punktach 1,2,4-25, 29, 30, 35 o ??cznej warto?ci 706.955,56 z?.
Jak ustali? S?d w przedmiotowym post?powaniu, warto?? sk?adników maj?tkowych do podzia?u mi?dzy uczestnikami post?powania wynios?a kwot? 898.474,75 z?. Ka?dy z uczestników post?powania przy podziale maj?tku powinien by? uzyska? maj?tek odpowiadaj?cy po?owie warto?ci maj?tku wspólnego, przy ustalonych przez S?d równych udzia?ach w maj?tku wspólnym, tj. sk?adniki maj?tkowe o ??cznej warto?ci 449.237,38 z?, lub te? przys?ugiwa?a mu stosowna sp?ata tytu?em wyrównania udzia?u w maj?tku wspólnym.
Bior?c pod uwag? warto?? sk?adników maj?tkowych przyznan? wnioskodawczyni i uczestnikowi, przyj?? nale?a?o, ze sp?ata nale?na wnioskodawczyni od uczestnika z tytu?u wyrównania warto?ci udzia?u w maj?tku wspólnym wynios?a kwot? 257.718,21 z?.
S?d uzna? za w?a?ciwe tak?e wyznaczenie terminu dokonania powy?szej sp?aty na rzecz wnioskodawczyni z chwil? uprawomocnienia si? orzeczenia przyjmuj?c, ?e przy tak du?ej ilo?ci zgromadzonych i pobranych oszcz?dno?ci uczestnik post?powania b?dzie w stanie dokona? sp?aty w krótkim czasie. Tym bardziej, ?e do spe?nienia takiego obowi?zku winien si? ju? wcze?niej finansowo przygotowa?, bior?c pod uwag? czas trwania niniejszego post?powania. Postanowienie S?du Okr?gowego w Poznaniu – II Wydzia? Cywilny Odwo?awczy z dnia 31 stycznia 2014 r. II Ca 1114/13
Sprawa s?dowa opracowana przez Kancelari? nr 2
W ?wietle dokonanych ustale? faktycznych uzna? nale?a?o, ?e bez zgody wnioskodawczyni uczestnik post?powania rozdysponowa? nale??cymi do maj?tku wspólnego ?rodkami zgromadzonymi na rachunku bankowym w ??cznej kwocie 103.691,59 z?, przeznaczaj?c je na cele niezwi?zane z utrzymaniem swoim oraz rodziny. Wskazan? sum? nale?a?o wi?c doliczy? do warto?ci maj?tku wspólnego i zaliczy? w ca?o?ci na udzia? przypadaj?cy uczestnikowi post?powania przy podziale. S?d uwzgl?dni? przy tym, ?e z sumy 163.691,59 z? jedynie kwota 60.000 z? stanowi?a maj?tek osobisty uczestnika post?powania.
W ocenie S?du uczestnik post?powania nie udowodni? swoich twierdze?, ?e z wymienionej sumy 163.691,59 z? a? 85.000 z? pochodzi?o z jego maj?tku osobistego, w tym kwota 80.000 z? stanowi?ca oszcz?dno?ci zgromadzone przed zawarciem zwi?zku ma??e?skiego oraz kwota 5.000 z? przekazana mu w trakcie zwi?zku ma??e?skiego przez ojca w drodze darowizny. ?wiadek M. C. (ojciec uczestnika post?powania) zezna? bowiem, ?e pieni?dze w kwocie 5.000 z? darowane zosta?y uczestnikowi post?powania jeszcze przed ?lubem. Zeznania ?wiadków M. C. i G. B. nie potwierdzi?y za?, ?e przed zawarciem zwi?zku ma??e?skiego uczestnik post?powania mia? zaoszcz?dzon? sum? 80.000 z?. Obaj ?wiadkowie zgodnie zeznawali, ?e oszcz?dno?ci uczestnika post?powania pochodzi?y z wynagrodzenia za prac? w Norwegii, do której uczestnik wyje?d?a? pi?ciokrotnie. Odmiennie przedstawili natomiast wysoko?? uzyskiwanych zarobków. ?wiadek M. C. poda?, ?e za ka?dym razem wynosi?y one oko?o 15.000 z?, natomiast ?wiadek G. B. zezna?, i? wynosi?y od 10.000 do 15.000 z?. Wbrew pozorom mniejsza precyzja w zakresie podanej kwoty zarobków ?wiadczy o wi?kszej wiarygodno?ci zezna? ?wiadka G. B.. Podanie jedynie granic, w których mie?ci?a si? kwota zarobków, wskazuje, ?e ?wiadek stara? si? podawa? fakty, które rzeczywi?cie pami?ta. Z punktu widzenia do?wiadczenia ?yciowego bardzo ma?o wiarygodne jest natomiast, aby po up?ywie takiego okresu czasu (po kilkunastu latach) ?wiadek M. C. pami?ta? konkretne kwoty jakie uczestnik post?powania ka?dorazowo zarabia? oraz dok?adn? ??czn? sum?, któr? zaoszcz?dzi? przed zawarciem zwi?zku ma??e?skiego. Dlatego te?, w tej cz??ci S?d nie da? wiary zeznaniom tego ?wiadka. Skoro wi?c wykazane zosta?o jedynie, ?e uczestnikowi post?powania pi?ciokrotnie uda?o si? zarobi? co najmniej 10.000 z?, to uzna? nale?a?o, i? przedstawione przez uczestnika post?powania dowody potwierdzi?y wy??cznie to, ?e przed zawarciem zwi?zku ma??e?skiego zaoszcz?dzi? co najmniej sum? 50.000 z? oraz otrzyma? w drodze darowizny kwot? 5.000 z?, natomiast nie potwierdzi?y, i? zaoszcz?dzi? sum? wi?ksz? ni? 60.000 z?.
Zasadne okaza?o si? natomiast uwzgl?dnienie w ramach rozliczenia maj?tku wspólnego równie? kwoty pochodz?cej z lokaty zlikwidowanej, gdy? wnioskodawca uzyska? te ?rodki na krótko przed ustaniem wspólno?ci ustawowej, a ich wysoko?? (5.105,29 z?) by?a relatywnie znaczna. Na podstawie do?wiadczenia ?yciowego domniemywa? zatem nale?y, ?e suma pochodz?ca z tej lokaty nie mog?a by? przeznaczona na zaspokojenie potrzeb rodziny, a uczestnik post?powania przeznaczy? j? wy??cznie na w?asne potrzeby. Uczestnik post?powania nie zdo?a? przy tym wykaza?, ?e cho?by cz??? z tych ?rodków przeznaczy? na pokrycie koniecznych kosztów utrzymania, a w szczególno?ci – jak go?os?ownie twierdzi? – kosztów wynaj?cia mieszkania. Postanowienie S?du Rejonowego – VIII Wydzia? Cywilny z dnia 13 listopada 2013 r. VIII Ns 568/11
Sprawa s?dowa opracowana przez Kancelari? nr 3
Nale?y przy tym zauwa?y?, ?e ?rodki pochodz?ce z lokaty terminowej, która zosta?a zlikwidowana po dacie ustania wspólno?ci, równie? podlega?y rozliczeniu, mimo ?e lokata ta nie istnia?a ju? w dacie dokonywania podzia?u. Zgodnie z orzecznictwem S?du Najwy?szego, w przypadku sk?adników maj?tkowych wchodz?cych w sk?ad maj?tku wspólnego w dniu ustania tej wspólno?ci, nast?pnie zbytych (przekszta?conych) bezprawnie przez jednego z ma??onków przed podzia?em maj?tku wspólnego, s?d powinien w podziale maj?tku uwzgl?dni? te sk?adniki (vide: postanowienia S?du Najwy?szego z dnia 11 marca 2010 roku, IV CSK 429/09, z dnia 16 kwietnia 2014 roku, V CSK 315/13). W niniejszej sprawie ?rodki pochodz?ce z lokaty terminowej (w udziale nale??cym do wspó?ma??onków) po dniu ustania wspólno?ci zosta?y przekazane na rachunek nale??cy do A. C. i L. C., a wi?c z pomini?ciem E. C. Tym samym, rozporz?dzenie tymi ?rodkami nale?y zakwalifikowa? jako bezprawne, gdy? godzi?o ono w prawo drugiego wspó?w?a?ciciela do rozporz?dzania rzecz?.
Zgodnie z odpowiedziami udzielonymi przez banki na ??danie S?du, E. C. w chwili ustania wspólno?ci maj?tkowej nie posiada?a oszcz?dno?ci zgromadzonych na rachunku bankowym, za? ?rodki zgromadzone przez A. C. – poza wymienionymi w powy?szym akapicie – zosta?y spo?ytkowane w czasie trwania wspólno?ci i nie istnia?y w dacie jej ustania. Tym samym nie mog?y wchodzi? w sk?ad masy b?d?cej przedmiotem podzia?u.
Sprawa s?dowa opracowana przez Kancelari? nr 4
Wnioskodawczyni, U. P. domaga?a si? dokonania podzia?u przez S?d maj?tku dorobkowego jej i uczestnika, R. P., wskazuj?c, ?e w sk?ad maj?tku wspó?nego wchodz?: prawo w?asno?ci lokalu po?o?onego we W. przy ul. (…), samochód osobowy marki D. (…) rocznik 1999 oraz oszcz?dno?ci w wysoko?ci 100.000 z?. Domaga?a si? równie? ustalenia równych udzia?ów, przyznania jej na w?asno?? lokalu mieszkalnego ze sp?at? uczestnika, przyznania pozosta?ych sk?adników maj?tku uczestnikowi z rozliczeniem wnioskodawczyni. Z kolei uczestnik, R. P., domaga? si? przyznania jemu na w?asno?? opisanej wy?ej nieruchomo?ci, kwestionowa? istnienie sk?adnika maj?tkowego w postaci oszcz?dno?ci uczestników zgromadzonych przed ustaniem wspólno?ci maj?tkowej.
W sprawie bezsporne by?o, ?e uczestnicy U. P. i R. P. pozostawali w zwi?zku ma??e?skim. Wobec tego, ?e uczestnicy nie zawierali w trakcie trwania ma??e?stwa umów maj?tkowych ma??e?skich, nale?a?o uzna?, ?e data prawomocno?ci wyroku rozwodowego jest dat? ustania wspólno?ci maj?tkowej ma??e?skiej i ta te? data by?a miarodajna dla wyceny sk?adników wchodz?cych w sk?ad maj?tku wspólnego.
S?d ustali?, i? w niniejszej sprawie na dzie? ustania wspólno?ci maj?tkowej ma??e?skiej w sk?ad maj?tku wchodzi?o: prawo w?asno?ci lokalu mieszkalnego nr (…) o powierzchni 51,50 m2 po?o?onego na VII pi?trze budynku we W. przy ul (…), sk?adaj?cego si? z dwóch pokoi, kuchni, ?azienki, wc i przedpokoju wraz z przynale?nymi pomieszczeniami (piwnic?) o powierzchni 2,40 m2 oraz z udzia?em wynosz?cym 0,3589 % w cz??ciach wspólnych budynku i prawie u?ytkowania wieczystego dzia?ek nr (…) o ??cznej powierzchni 1.5905 ha nr jedn.rej 524, AM – 8 po?o?onych we W., obr?b G. przy ul.(…) i ul. (…), dla którego S?d Rejonowy o umerze KW (…). Nieruchomo?? zosta?a zakupiona przez uczestników w trakcie trwania zwi?zku ma??e?skiego. Warto?? tego sk?adnika maj?tkowego na dzie? dokonywania podzia?u wynosi 261.000 z?.
Kolejnym niekwestionowanym sk?adnikiem maj?tku wspólnego by? samochód osobowy marki D. (…). Pojazd ten równie? zosta? zakupiony w trakcie trwania zwi?zku ma??e?skiego. Wprawdzie uczestnik post?powania podnosi?, ?e cz??? ?rodków na jego zakup uzyska? w formie darowizny, to jednak nie tylko nie wykaza? powy?szego (tj. i? ?ród?em ?rodków finansowych nie by?y wspólnie wypracowane oszcz?dno?ci), nadto nawet podarowane ?rodki maj?tkowe wchodzi?y w sk?ad wspólno?ci maj?tkowej, o ile nie zaznaczono inaczej. Warto?? powy?szego sk?adnika maj?tkowego zosta?a oszacowana na kwot? 4.800 z? przez bieg?ego s?dowego. Uczestnicy nie kwestionowali ustale? bieg?ego. Opinia by?a rzetelna, wszechstronna, wnioski z niej p?yn?ce logiczne. Bieg?y uwzgl?dni? wszystkie elementy, które mog?y mie? wp?yw na warto?? pojazdu samochodowego w dacie dokonywania podzia?u.
Jak ustalono w toku post?powania dowodowego uczestnicy posiadali równie? oszcz?dno?ci. Wprawdzie uczestnik post?powania, R. P., kwestionowa? posiadanie oszcz?dno?ci w wysoko?ci 100.000 z?, nadto wskazywa?, ?e zgromadzone ?rodki by?y przeznaczane na bie??c? konsumpcj? i dokonany w mieszkaniu remont, to jednak zgromadzony materia? dowodowy prowadzi? do wniosku przeciwnego. Z dokumentów bankowych wynika?o, i? uczestnik post?powania na w?asne nazwisko zak?ada? rachunki lokat terminowych. Uczestnik nie wykaza? sk?d posiada? ?rodki pieni??ne w takiej wysoko?ci, wobec czego uzna? nale?a?o, i? by?y to kwoty wchodz?ce w sk?ad maj?tku wspólnego by?ych ma??onków, a wy??cznym ich dysponentem by? R. P..
Uczestnik post?powania domaga? si? ustalenia nierównych udzia?ów w maj?tku wspólnym. Argumentowa? jednak to okoliczno?ci?, ?e mieszkanie przy ul.(…) we W. zosta?o zakupione dzi?ki jego staraniom, poniewa? by?o to mieszkanie zak?adowe przydzielone mu z tytu?u wykonywanej pracy w przedsi?biorstwie pa?stwowym (…), nadto poda?, ?e przez d?ugi okres czasu samodzielnie ponosi? wszelkie koszty utrzymania mieszkania. W ocenie S?du wskazane przez uczestnika powody ustalenia nierównych udzia?ów nie mog? zosta? uwzgl?dnione. S?d ustali?, ?e ka?dy z ma??onków przyczynia? si? do powstania maj?tku wspólnego zgodnie ze swoimi mo?liwo?ciami, oboje zajmowali si? wychowywaniem dzieci, podj?li zatrudnienie, osi?gali dochody. Okoliczno??, ?e nieruchomo?? lokalowa zosta?a sprzedana na rzecz ma??onków P. z uwagi na podejmowane przez uczestnika R. P. zatrudnienie, nie ma znaczenia dla ustalania udzia?ów w maj?tku. Poda? tak?e trzeba, i? wprawdzie wnioskodawczyni jak ustalono nie partcypowa?a w kosztach utrzymania mieszkania, to jednak ostatecznie po?ow? kwot nale?nych za utrzymanie mieszkania uczestnikowi odda?a. Zwa?y? nale?y, i? jak ju? wy?ej podano, tylko wa?ne powody – tj. ra??ce, naganne zachowanie jednego z ma??onków, który uporczywie nie przyczynia si? do powstania dorobku stosownie do swoich mo?liwo?ci i si?. Ci??ar dowodu wykazania takiego zachowania po stronie wnioskodawczyni spoczywa? na uczestniku post?powania, który jednak w ocenie S?du nie sprosta? temu wymaganiu. Wobec powy?szego S?d ustali? równe udzia?ów uczestników w maj?tku wspólnym.
Odnosz?c si? do sposobu podzia?u maj?tku dorobkowego w ocenie S?du najw?a?ciwszym, uwzgl?dniaj?cym interesy obu stron post?powania by? sposób wskazany w art. 212 § 2 KC, a mianowicie przyznanie rzeczy jednemu ze wspó?w?a?cicieli z obowi?zkiem sp?aty pozosta?ych. Zgodnie z dyspozycj? cytowanego ju? art. 46 krio w sprawach nie unormowanych w artyku?ach poprzedzaj?cych, do podzia?u maj?tku, który by? obj?ty wspólno?ci? ustawow?, stosuje si? odpowiednio przepisy o dziale spadku: art. 567 § 3 KPC oraz art. 680 i n. KPC. Przepisy o dziale spadku – art. 688 KPC – odsy?aj? z kolei do przepisów o zniesieniu wspó?w?asno?ci: art. 617 i n. KPC. W ?wietle powy?szego S?d doszed? do przekonania, ?e najw?a?ciwszym sposobem zniesienia wspólw?asno?ci b?dzie przyznanie jej jednemu z uczestników z obowi?zkiem sp?aty. Rozstrzygaj?c o sposobie podzia?u maj?tku
S?d kierowa? si? przede wszystkim konieczno?ci? zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych ka?dego z uczestników. I tak przyjmuj?c, ?e udzia?y ma??onków w maj?tku wspólnym s? równe, S?d przyzna? wnioskodawczyni prawo w?asno?ci nieruchomo?ci lokalowej nr 22 po?o?onej we W. przy ul. (…), o powierzchni 51,50 m2 po?o?onego na VII pi?trze budynku, sk?adaj?cego si? z dwóch pokoi, kuchni, ?azienki, wc i przedpokoju wraz z przynale?nymi pomieszczeniami (piwnic?) o powierzchni 2,40 m2 oraz z udzia?em wynosz?cym 0,3589 % w cz??ciach wspólnych budynku i prawie u?ytkowania wieczystego dzia?ek nr (…) o ??cznej powierzchni 1.5905 ha nr jedn.rej 524, AM – 8 po?o?onych we W., obr?b G. przy ul.(…) i ul. (…), dla którego S?d Rejonowy o umerze KW (…). S?d dokonaj?c takiego podzia?u mia? na uwadze nast?puj?ce okoliczno?ci: niemo?no?? dalszego wspólnego zamieszkiwania by?ych ma??onków, przyznanie wnioskodawczyni w?adzy rodzicielskiej nad J. P., który wci?? zamieszkuje z rodzicami, mo?liwo?? dokonania sp?aty przez wnioskodawczyni? uczestnika (brak takiej mo?liwo?ci ze strony R. P. uwzgl?dniaj?c jego dochody – renta, deklarowany brak oszcz?dno?ci). Nadto jak ustalono uczestnik post?powania móg?by zaspokaja? swoje potrzeby mieszkaniowe w lokalu przy ul.(…) we W., które obecnie stoi puste, a które by?o najmowane przez matk? uczestnika do dnia jej ?mierci.
Z kolei uczestnikowi post?powania S?d przyzna? na w?asno?? samochód osobowy marki D. (…) z uwagi na to, i? jest przede wszystkim przez niego eksploatowany. Natomiast oszcz?dno?ci w wysoko?ci 100.438,96 z? zosta?y podzielone po po?owie mi?dzy uczestników.
Bior?c pod uwag? równe udzia?y uczestników oraz warto?? nieruchomo?ci w kwocie 261.000 z?, warto?? pojazdu w kwocie 4.800 z? oraz zgromadzone oszcz?dno?ci, przyznanie U. P. na w?asno?? nieruchomego sk?adnika maj?tku musia?o wi?za? si? z obowi?zkiem dop?aty na rzecz uczestnika R. P. tytu?em wyrównania udzia?ów w maj?tku wspólnym. I tak uwzgl?dniaj?c, ?e w zwi?zku z przyznaniem wnioskodawczyni nieruchomo?ci nale?y si? uczestnikowi kwota 130.500 z?, dalej – przyznano uczestnikowi na w?asno?? samochód osobowy o warto?ci 4.800 z? (nale?ny udzia? wnioskodawczyni : 2.400 z?) oraz dokonanie podzia?u oszcz?dno?ci (po 50.219,48 z?) pozostaje po stronie wnioskodawczyni nadal obowi?zek dop?aty na rzecz uczestnika, która wynosi 77.880,52 z? (130.500 z? – 2.400 z? – 50.219,48 z?). Uwzgl?dniaj?c dokonany podzia? maj?tku, celem wyrównania udzia?ów w dorobku wspólnym, S?d w punkcie IV sentencji zas?dzi? od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika powy?sz? kwot?.
S?d bior?c pod uwag?, ?e wnioskodawczyni wskaza?a i? posiada oszcz?dno?ci w kwocie 40.000z?, nadto jest w stanie wzi?? po?yczk? celem jednorazowej sp?aty uczestnika w terminie 2 miesi?cy, w punkcie V okre?li? termin uiszczenia nale?nego wyrównania na rzecz R. P. wyznaczaj?? go na 2 miesi?ce od uprawomocnienia si? zapad?ego w niniejszej sprawie orzeczenia. Jednocze?nie S?d, wobec przyznania na wy??czn? w?asno?? wnioskodawczyni sk?adnika maj?tku w postaci nieruchomo?ci lokalowej, nakaza? w punkcie VI uczestnikowi opró?nienia i wydania lokalu wnioskodawczyni. Postanowienie S?du Rejonowego – I Wydzia? Cywilny z dnia 4 marca 2013 r. I Ns 1167/09
Sprawa s?dowa opracowana przez Kancelari? nr 5
W?ród sk?adników maj?tkowych podlegaj?cych podzia?owi znalaz?a si? równowarto?? ?rodków zgromadzonych na lokatach w (…) Bank S.A. pod numerem (…), o warto?ci 35.350,26 z? oraz (…) Bank (…) S.A. pod numerem (…), o warto?ci 58.899,64 z?. W chwili orzekania losy tych oszcz?dno?ci nie by?y znane; nie by?o w szczególno?ci wiadome, czy te ?rodki pieni??ne nadal znajduj? si? w posiadaniu stron; wobec tego rozliczeniu podlega?a równowarto?? tych ?rodków (ekwiwalent wierzytelno?ci o ich zwrot do maj?tku wspólnego). Zgromadzony w sprawie materia? dowodowy przekonuj?co potwierdzi? tez? uczestniczki, ?e wnioskodawca zawi?za? lokaty bez wiedzy i zgody uczestniczki, a nast?pnie równie? bez jej wiedzy i zgody wyp?aci? te ?rodki i wykorzysta? je we w?asnym celu, którego nie uzgodni? z uczestniczk?. W toku niniejszego post?powania wnioskodawca nie przedstawi? ?adnych dowodów na to, ?e ?rodki z ww. lokat zosta?y wykorzystane na maj?tek wspólny, na potrzeby rodziny. Co wi?cej, wnioskodawca nawet nie próbowa? wyja?ni?, co si? z nimi sta?o. Ograniczy? si? do wskazania, ?e skoro w chwili ustania wspólno?ci maj?tkowej na rachunkach bankowych nie by?o ju? tych kwot, to uzna? trzeba, ?e nie mog? by? one przedmiotem podzia?u.
Pogl?d ten jest b??dny – jakkolwiek bowiem rzeczywi?ci nie mo?e podlega? podzia?owi sk?adnik maj?tku wspólnego, który nie nale?a? do tego maj?tku w chwili ustania wspólno?ci i w chwili orzekania, jednak uzasadnione i prawid?owe jest rozliczenie w ramach post?powania dzia?owego wzajemnych roszcze? odszkodowawczych stron z tytu?u bezprawnego uszczuplenia maj?tku wspólnego, poprzez jego roztrwonienie, bezprawne wyzbycie si? sk?adników, czy te? nieuzgodnione mi?dzy stronami poczynienie z niego nak?adów na maj?tek odr?bny lub maj?tek osób trzecich. We takich sytuacjach przyjmuje si? przy podziale maj?tku, ?e podzia? obejmuje nie tyle sam? rzecz wspóln? (która nie jest w chwili orzekania sk?adnikiem maj?tku wspólnego), lecz równowarto?? tej rzeczy. Stanowi to wyraz zasady, ?e ma??onkowie odpowiadaj? wobec siebie za zawinione bezprawne uszczuplenie maj?tku wspólnego; rozliczenie równowarto?ci rzeczy stanowi swoiste quasi-odszkodowanie na rzecz maj?tku wspólnego ze strony tego z ma??onków, który dopu?ci? si? jego pomniejszenia. Zasad? jest, ?e w takich sytuacjach przyjmuje si?, ?e roztrwoniony (wyprowadzony z maj?tku) sk?adnik przypad? tej stronie, która dokona?a uszczuplenia, za? drugi z ma??onków ma prawo do otrzymania stosownej sp?aty.
Z relacji stron jasno wynika, ?e dosz?o do faktycznego rozpadu ich zwi?zku. Wnioskodawca ostatecznie porzuci? rodzin?. Ma??onkowie byli w tym czasie bardzo skonfliktowani, pojawi?y si? mi?dzy nimi zarzuty dotycz?ce pope?niania czynów karalnych, nie potrafili wspólnie zgodnie zamieszkiwa? w jednym lokalu. Uczestniczka wnios?a ju? pozew rozwodowy, o czym wnioskodawca wiedzia?. Mia? ?wiadomo?? tego, ?e utrzymanie zwi?zku z uczestniczk? jest niezbyt prawdopodobne i nie zale?a?o mu na tym. Wnioskodawca w tym czasie posiada? wi?ksze oszcz?dno?ci, zgromadzone bez wiedzy uczestniczki, mia? równie? zatrudnienie, daj?ce mu relatywn? niezale?no?? finansow?. Dodatkowo z uwagi na charakter pracy (kierowca w transporcie zagranicznym) by? mobilny i nie mia? potrzeby nieprzerwanego korzystania z lokalu we W.. W zwi?zku z tym podj?? decyzj? o wyprowadzeniu si?. Spakowa? i zabra? cz??? rzeczy osobistych, porzucaj?c reszt? w lokalu. Bez wyja?nienia i bez pozostawienia jakichkolwiek danych kontaktowych porzuci? rodzin?. Jego pobyt w lokalu by? w pó?niejszym okresie sporadyczny, nie utrzymywa? ?adnego kontaktu z ?on? i dzie?mi, nie interesowa? si? potrzebami rodziny, nie ?o?y? ani na utrzymanie lokalu, ani na utrzymanie ma?oletniej córki. ?rodkami, którymi wówczas dysponowa?, rozporz?dza? bez konsultacji z uczestniczk?. Z kolei z informacji uzyskanych z banków wynika, ?e na 3 dni przed wyprowadzeniem si? z wspólnego lokalu, wnioskodawca zlikwidowa? dwie prowadzone na jego nazwisko lokaty, a ?rodki na nich zgromadzone wyp?aci? w gotówce. Trudno t? sytuacj? interpretowa? inaczej, jak tylko jako przygotowanie finansowe do porzucenia rodziny i wyprowadzenia si? w inne miejsce. Wnioskodawca nie przedstawi? ?adnego usprawiedliwienia swoich dzia?a? i nie wskaza?, w jaki sposób pobrane ?rodki wykorzysta?.
Warto w tym miejscu wskaza?, ?e w tym czasie wnioskodawca by? zatrudniony, uzyskiwa? dochody z wynagrodzenia za prac?, które w ca?o?ci przeznacza? na swoje potrzeby (w tym na swoje utrzymanie); z wyja?nie? wnioskodawcy wynika ponadto, ?e nie naby? w okresie po grudniu 2009 r. nieruchomo?ci ani ruchomo?ci o wi?kszej warto?ci. W zwi?zku z tym nie ma podstaw, aby przypuszcza?, ?e dodatkow? wi?ksz? kwot? oszcz?dno?ci musia? spo?ytkowa? na pokrycie kosztów swego niezb?dnego utrzymania. Ka?dy za? inny sposób ich spo?ytkowania, nieuzgodniony z uczestniczk?, stanowi? o bezprawnym nimi rozporz?dzeniu na w?asne potrzeby, z uszczupleniem maj?tku wspólnego. Fakt, ?e kilka dni po likwidacji lokat wnioskodawca przepad? z tymi pieni?dzmi i zerwa? jakikolwiek kontakt z ma??onk? nie pozwala na przyj?cie, ?e ?rodki te zosta?y wykorzystane zgodnie z potrzebami rodziny czy na maj?tek wspólny ma??onków. S?d uzna? wi?c, ?e ?rodki te po prostu zosta?y przeznaczone na bli?ej nieokre?lone potrzeby wnioskodawcy w sposób sprzeczny z interesem maj?tku wspólnego. Co za tym idzie, mog? one podlega? rozliczeniu w tym post?powaniu w charakterze swoistego odszkodowania na rzecz maj?tku wspólnego. Pomimo, ?e niemo?liwym jest ustalenie, czy na dzie? ustania wspólno?ci maj?tkowej ?rodki te jeszcze istnia?y, niew?tpliwie istnieje wierzytelno?? o zwrot tych ?rodków do maj?tku wspólnego. Dotyczy to zarówno wyp?aty z lokaty w (…) Bank S.A. w kwocie 35.350,26 z? jak i wyp?aty z lokaty w (…) Bank (…) S.A. w kwocie 14.450 euro. Co do tej drugiej kwoty wyja?ni? nale?y uzupe?niaj?co, ?e z informacji udzielonej przez bank wynika, ?e w chwili wyp?acenia w gotówce ?rodków z lokaty, wnioskodawca zleci? wyp?at? w walucie polskiej, a nie w euro. Bank dokona? zatem przewalutowania powy?szej kwoty na z?otówki, po kursie stosowanym przez bank. – tj. 4,0761 z?. Warto?? tej kwoty ustalona zosta?a w oparciu o powy?szy kurs (bo tak? kwot? faktycznie wnioskodawca zabra?), nie za? w oparciu o ?redni kurs NBP z daty orzekania przez S?d.
Kolejnym sk?adnikiem maj?tkowym zg?oszonym do podzia?u by?y ?rodki zgromadzone na rachunku bankowym prowadzonym przez Bank (…) S.A. Z ustale? S?du wynika?o jednak, ?e na dzie? zniesienia wspólno?ci ma??e?skiej takiego rachunku ju? nie by?o. W przesz?o?ci takie rachunki by?y by? mo?e prowadzone; z pewno?ci? prowadzony by? te? rachunek maklerski, ale ?rodki z tych rachunków zosta?y rozdysponowane w czasie trwania ma??e?stwa i w zwi?zku z tym nie by?o ?adnych przyczyn, aby je uwzgl?dnia? w podziale. Podkre?li? trzeba, ?e nie by?o ?adnych dowodów wykazuj?cych na to, ?e ?rodki wyp?acone z powy?szych rachunków
zosta?y zu?yte przez któr?? ze stron na swoje w?asne prywatne potrzeby niezgodne z interesem ma??e?skim. Pobranie tych ?rodków nast?pi?o jeszcze w czasie, kiedy strony by?y zgodnym ma??e?stwem, wnioskodawca ?o?y? na utrzymanie rodziny i maj?tku wspólnego, decyzje maj?tkowe podejmowane by?y z regu?y wspólnie, za? bie??c? piecz? nad maj?tkiem podczas nieobecno?ci wnioskodawcy w kraju sprawowa?a uczestniczka. S?d nie przychyli? si? do zg?aszanych przez obie strony ??da? dotycz?cych rozliczenia ?rodków na rachunku maklerskim w (…) S.A. Zosta? on zlikwidowany na d?ugo przed ustaniem wspólno?ci maj?tkowej i S?d nie jest w stanie ustali?, czy ?rodki te zosta?y spo?ytkowane w interesie rodziny czy w interesie jednego z ma??onków. Bior?c za? pod uwag?, ?e wtedy jeszcze w ma??e?stwie sytuacja uk?ada?a si? prawid?owo, za? strony mia?y w tym czasie szereg ró?norodnych wydatków, trudno przypuszcza?, ?e dosz?o do sprzeniewierzenia si? interesowi zwi?zku ??cz?cego strony. Nie sposób te? wykluczy?, ?e ?rodki pozyskane ze sprzeda?y papierów warto?ciowych zosta?y przeznaczone na dalsze inwestycje, i np. ich ekwiwalentem sta?y si? pó?niej lokaty w (…) Bank S.A. (…) Bank S.A., rozliczane odr?bnie w niniejszym post?powaniu.
S?d nie znalaz? równie? przekonuj?cych podstaw do dokonywania mi?dzy stronami rozlicze? z tytu?u kwoty ok. 71.000 z?, która zdaniem wnioskodawcy zosta?a wyp?acona w czasie trwania ma??e?stwa przez uczestniczk? z wspólnego rachunku stron w (…) Bank (…) S.A. Wnioskodawca wywodzi?, ?e uczestniczka te kwoty wyp?aca?a bez jego wiedzy i zgody i je trwoni?a. Wywody wnioskodawcy S?d oceni? jako go?os?owne i niewiarygodne. Przede wszystkim wskaza? nale?y na tendencyjno?? wywodów wnioskodawcy i powo?ywanie si? na okoliczno?ci, co do których wnioskodawca mia? pe?n? wiedz? o tym, jak w rzeczywisto?ci si? przedstawia?y, a pomimo tego by?y przez niego przedstawiane w sposób sprzeczny z prawd?. Wskaza? nale?y, ?e po zg?oszeniu zarzutów przez uczestniczk? wnioskodawca ostatecznie przyzna?, ?e ?rodki na tym rachunku nie stanowi?y w istocie oszcz?dno?ci stron, zgromadzonych w czasie ma??e?stwa. W przewa?aj?cej cz??ci by?y to ?rodki powierzone wnioskodawcy w celu organizacji pielgrzymki do W. Potwierdzaj? to przedstawione przez uczestniczk? potwierdzenia przelewu, wskazuj?ce na pochodzenie tych ?rodków z wp?at parafii oraz osoby trzeciej. Jakkolwiek wnioskodawca przyzna?, ?e co najmniej 30.000 z? z tych ?rodków nie nale?a?o do maj?tku wspólnego, nadal domaga? si? rozliczenia ca?o?ci tych ?rodków jako roztrwonionych przez uczestniczk?.
Co wi?cej, powo?ywa? si? m.in. na potwierdzenie dyspozycji kwot? 18.000 z?, gdy w rzeczywisto?ci potwierdzenie to dotyczy wp?aty dokonanej przez uczestniczk? na wspólny rachunek. Wnioskodawca przemilcza? równie? takie fakty jak to, ?e sam równie? wyp?aca? znaczne kwoty z konta, a tak?e to, ?e uczestniczka na to konto ?rodki wp?aca?a. Nie sposób uzna?, ?e wnioskodawca nie mia? wiedzy o tych okoliczno?ciach. Nadto nie mo?na uzna?, ?e wnioskodawca nie wiedzia? o tym, ?e kwota 21.980,72 z?, wyp?acona przez uczestniczk?, przeznaczona zosta?a na utworzenie lokaty i z powrotem wp?acona po 3 miesi?cach na konto wraz z odsetkami. Wybiórcze, nierzetelne i nacechowane z?? wol? powo?ywanie si? przez wnioskodawc? na wyrwane z kontekstu okoliczno?ci, gdy jednocze?nie posiada? on pe?n? wiedz? o tym, ?e z okoliczno?ci tych nie wynikaj? fakty, na które si? powo?uje (tj. roztrwonienie przez uczestniczk? kwot z wspólnego rachunku), czyni absolutnie niewiarygodnym zapewnienia wnioskodawcy co do rzekomego „roztrwonienia” pozosta?ych kwot wyp?aconych przez uczestniczk?. Warto zaznaczy?, ?e wyja?nienia uczestniczki by?y z kolei rzeczowe, rzetelne i w pe?ni zgodne z przedstawionymi przez ni? dowodami z dokumentów. Podobnie zreszt? jak w przypadku ?rodków ze sprzeda?y papierów warto?ciowych, pami?ta? nale?y, ?e omawiany okres to czas, gdy w zwi?zku stron panowa?y normalne stosunki maj?tkowe, strony wspólnie podejmowa?y decyzje finansowe i dokonywa?y zgodnie dyspozycji wspólnym maj?tkiem.
Wnioskodawca zna? stan ?rodków na ww. koncie, mia? do niego dost?p i wyp?aca? z niego ró?ne kwoty, trudno zatem uzna? za przekonuj?ce jego tezy, jakoby uczestniczka w tym czasie bez jego wiedzy zmarnotrawi?a znaczn? kwot? oszcz?dno?ci – zw?aszcza, ?e podówczas ?adne tego typu zarzuty mi?dzy stronami si? nie pojawia?y. Dodatkowo przypomnie? wypada, ?e to na uczestniczce podczas wyjazdów zarobkowych spoczywa? ci??ar sprawowania pieczy nad mieniem stron i nad dzie?mi; oczywistym jest, ?e wi?za?o si? to z konieczno?ci? ponoszenia bie??cych kosztów utrzymania lokalu, a tak?e kosztów utrzymania rodziny. Bezsprzecznie zajmowa?a si? tym uczestniczka, a nie wnioskodawca, wobec czego dziwi? zarzuty wnioskodawcy, jakoby nie mia? wiedzy, na jakie cele uczestniczka przeznacza te ?rodki i jakoby nie mia?a potrzeby ich wydatkowania. Twierdzenia wnioskodawcy, jakoby zostawia? uczestniczce wystarczaj?co du?e kwoty w gotówce i jakoby nie musia?a w ogóle si?ga? do oszcz?dno?ci na tym koncie, nie zosta?y w ?aden sposób uprawdopodobnione. Postanowienie S?du Rejonowego – I Wydzia? Cywilny z dnia 29 stycznia 2015 r. I Ns 261/12
W przypadku jakichkolwiek pyta? b?d? w?tpliwo?ci, pozostajemy do Pa?stwa dyspozycji, prosimy przej?? do zak?adki kontakt.
Z wyrazami szacunku.